ឌីន ប៉ែត រៀបរាប់ពការងារធ្វើឈ្លបឃុំស្វាយឃ្លាំងរបស់ខ្មែរក្រហម

ខ្ញុំឈ្មោះ ឌីន ប៉ែត[1] អាយុ ៦៥ឆ្នាំ រស់នៅភូមិទី១ ឃុំស្វាយឃ្លាំង ស្រុកក្រូចឆ្មា ខេត្តកំពង់ចាម។ ខ្ញុំមានស្រុកកំណើតនៅភូមិទី១ ឃុំស្វាយឃ្លាំង ស្រុកក្រូចឆ្មានេះតែម្ដង។ នៅឆ្នាំ១៩៧០ មានរដ្ឋប្រហារកើតឡើងទម្លាក់សម្ដេចសីហនុ។ នៅឆ្នាំ១៩៧១ មកខ្មែរក្រហមមានជាបណ្ដើរហើយ ចៅហ្វាយស្រុកក្រូចឆ្មារបានរត់នៅខាងស្ទឹងត្រង់ ព្រោះខ្មែរក្រហមមកពីក្រោមក៏គៀកនិងមកពីលើក៏គៀក។ នៅឆ្នាំ១៩៧២ បានមានសភាពការណ៍ចលនាតស៊ូ បើនិយាយឥឡូវនេះហៅថាខ្មែរក្រហម។ នៅកំឡុងឆ្នាំ១៩៧១ ដល់ឆ្នាំ ១៩៧២ ចាប់តាំងពីមានវត្តមានកងទ័ពរំដោះខ្មែរក្រហមបានវាយរំដោះតំបន់មួយចំនួនក្នុងប្រទេសកម្ពុជា។[2] កាលនេះខ្មែរក្រហមវាយជាមួយយួនវៀតកុងនិងមកវាយជាមួយកម្លាំង លន់ នល់។ នៅឆ្នាំ១៩៧៣ ខ្ញុំចូលធ្វើឈ្លបយាមកាមតាមភូមិ និងពិនិត្យមើលប្រយ័ត្នពីរឿងខ្មាំងសត្រូវនឹងតែម្ដង ។ នៅពេលវេលានោះ ចោរអត់ហ៊ានលួចទេ ហើយទទួលខុសត្រូវនៅលើប្រធានយោធា និងប្រធានឃុំទទួលនយោបាយ។
នៅឆ្នាំ១៩៧៥ មានការរៀបចំរដ្ឋអំណាចដែលមានជំហរមួយ គឺចង់ឯករាជ្យម្ចាស់ការអត់ចង់ឲ្យយួនមកត្រួតត្រាទេ។ ខ្ញុំធ្វើការជាមួយខ្មែរក្រហមដោយមានឈ្មោះ តាផា តាសឿ និងឈ្មោះជុន្នីជាសមាជិកកាន់ស្រុកជាមួយនៅដំណាក់កាលដំបូង។ ដំណាក់កាលទី២ នៅឆ្នាំ១៩៧៦ មានការផ្លាស់ប្ដូរចៅហ្វាយស្រុក ឈ្មោះ ប៊ាន ផ្លាស់មកពីពាមជីលាំងមកវិញ មកធ្វើជាអនុប្រធានរបស់តាផា។ ប៊ាន មានសញ្ញាប័ត្រខ្ពស់ខាងមហាវិទ្យាល័យនិងជាក្មួយរបស់ គាត ឈន់។ កាលណាហៅថា អនុធន គឺសម្រាប់ស៊ីលើកម្លាំងពលកម្ម ដូចជាគ្រូបង្រៀនដែលជាវណ្ណៈមួយនៅលើហ្នឹង។ បើសំដៅទ្រព្យសម្បត្តិហៅថា មូលធន។ តាផា បានធ្វើខុសសីលធម៌ជាមួយប្រពន្ធគេលាក់អាថ៌កំបាំងមិនជិតឮរហូតដល់តំបន់ កាលណាខូចអញ្ចឹងខ្មែរក្រហមយកចេញទៅសម្លាប់។ បន្ទាប់មកទៀត តាសឿ បងជុន្នីត្រូវបានចោទថាក្បត់ ក៏ត្រូវបានចាប់យកទៅក្រោយតាផា។ ពេលតាផាដកទៅមានចៅហ្វាយស្រុកមួយទៀតមកកាន់កាប់ឈ្មោះ តាសុខ ដែលមកពីខេត្តព្រៃវែង។
នៅឆ្នាំ១៩៧៨ ពេលមកយកកម្មាភិបាលនៅស្រុក ឡានឃ្លុំបេ ដាក់ទាំងឡានៗ ហើយចងស្លាបសេកឡើងទៅលើឡាន វាចោលទាំងអស់ចោទថាខាងបូព៌ាក្បត់។ ខ្ញុំធ្វើឈ្លប ជួយការងារទៅប្រមូលបាយ ទឹកនិងនៅមើលតាមសហករណ៍។ បើមានប្រជាជនលួចអ្វីស៊ីក៏ចោទថាជាខ្លាំងដែរ។ កាលនោះមានការជម្លៀសជនជាតិចាមនៅភូមិទី៥ ហើយបះបោរនៅកោះផលកាប់សម្លាប់អស់ជាច្រើននាក់។ បន្ទាប់មក ក៏មានការបះបោរនៅស្វាយឃ្លាំងដែលមានរយៈពេលប្រហែលកន្លះខែ ដោយមានការចោទប្រកាន់ថាជាគិញ ហើយចាមកាលនោះខ្លាំងដែរ មានដាវនិងលំពែង។ ជីវិតដែលរស់នៅក្នុងរបបខ្មែរក្រហម ត្រូវបានឆ្លងកាត់ការលំបាកជាច្រើន មិនមានការហូបចុកគ្រប់គ្រាន់ និងជីវិតមិនដឹងថាត្រូវស្លាប់នៅពេលណានោះទេ។
អត្ថបទដោយ៖ សាំង ចាន់ធូ
កំណែអក្ខរាវិរុទ្ធដោយ៖ ភា រស្មី
[1] ឯកសារ KCDC-Cam0536 D24727 បទសម្ភាសន៍ ឌីន ប៉ែត សម្ភាសន៍ដោយអ៊ីសា ឧស្មាន ថ្ងៃទី១១ ខែធ្នូ ឆ្នាំ២០០០, បណ្ណាសារមជ្ឈមណ្ឌលឯកសារកម្ពុជា
[2] ផេង ពង្សរ៉ាស៊ី, ដេវីដ ឆេដល័រ, គ្រីស្តូហ្វ័រ ឌៀរីង, សុភ័ក្រ ភាណា, «ប្រវត្តិសាស្រ្តកម្ពុជាប្រជាធិបតេយ្យ» (បោះពុម្ពលើកទី២ នៅកម្ពុជា ឆ្នាំ២០២០) ទំព័រ ២៨
អត្ថបទទាក់ទង

សុខ ភ័ណ្ឌ៖ ម្តាយខ្ញុំគិតថាខ្ញុំបានស្លាប់បាត់ទៅហើយ

ឃឹម អយ៖ អតីតពេទ្យកងទ័ពខ្មែរក្រហម

សាហ្វា ទីម៉ាស់ និយាយចែករំលែកអំពីការជម្លៀសដោយបង្ខំទៅខេត្តបាត់ដំបង

អ៊ាម យ៉ាន នៅជាមួយសឿង សុត ហៅ ងិន ជាប្រធានកសិកម្ម ប្រចាំភូមិភាគឧត្តរ

ឯកឧត្តមឧត្តមសេនីយ៍ឯក ស៊ាម ហ៊ មេបញ្ជាការរងកងទ័ពជើងគោក បានរួមចំណែកអនុវត្...


